Belzec

Sonderkommando Belzec der Waffen-SS, Belzec - przy taką nazwą funkcjonował od momentu marca do grudnia 1942 roku nazistowski ugrupowanie śmierci. Obóz ten zlokalizowany był na obrzeżach wsi Bełżec, niedaleko linii kolejowej Lublin-Lwów.

Obóz zajmował relatywnie mały obszar, niemal dokładnie w kształcie kwadratu. Trzy boki mierzyły 275 m. długości, a czwarty (od strony południowej) 265 m. Przylegający skład drewna został włączony w obszar obozu, który ogrodzono podwójnym zasiekami z drutu kolczastego. Zewnętrze ogrodzenie było zamaskowane gałęziami. Podczas późniejszej reorganizacji obozu w przestrzeni pomiędzy dwoma ogrodzeniami, zostały umieszczone zwoje drutu kolczastego. Po stronie wschodniej na stromym stoku wzniesiono dodatkową zaporę z pni i desek. Podczas drugiej fazy istnienia obozu zostało wybudowane drewniane ogrodzenie wzdłuż drogi biegnącej stromym, wschodnim stokiem. Rząd drzew został zasadzony pomiędzy zachodnim, zewnętrznym ogrodzeniem, a linią kolejową Lublin – Lwów.

Wybudowano cztery wieże strażnicze: od strony płn.-wsch., płn.- zach., w pd. – zach. narożniku i w miejscu obozu wysuniętym najdalej na zachód. Wieża od strony płn.-wsch. została wybudowana na betonowym bunkrze w najwyższym punkcie Bełżca. Widać z niej było bardzo dobrze cały obóz. Piąta wieża została wybudowana w środku obozu, pozwalała nadzorować tzw. "Schlauch" (zamaskowaną gałęziami drogę do komór gazowych). Narożne wieże strażnicze były obsadzone przez Trawnikowców (ukraińskich Volksdeutschów z obozu pracy Trawniki), uzbrojonych w karabiny. Centralna wieża była wyposażona w ciężki karabin maszynowy i reflektor poszukiwawczy. W drugiej fazie istnienia obozu wybudowano kolejne wieże, także na końcu bocznicy kolejowej. Strażnica, na stałe obsadzona SS-manami i Ukraińcami znajdowała się blisko bramy wejściowej po zachodniej stronie obozu. Osobna wieżyczka, przeznaczona dla obozu pracy Trawniki, znajdowała się po wschodniej stronie głównej bramy. Ukraińcy zajmowali trzy baraki, dwa większe i jeden mniejszy. Pierwszy służył jako mieszkanie, w drugim znajdował się szpital, dentysta i fryzjer. Trzeci, najmniejszy był wykorzystywany jako kuchnia i kantyna.